عوارض شیمی درمانی 

عوارض شیمی درمانی

عوارض شیمی درمانی داروهای مورد استفاده در شیمی درمانی در کنار از بین بردن سلول های سرطانی می توانند برای بافت ها و سلول های سالم نیز سمی باشند و در غالب موارد این سمیت منجر به بروز عوارض خواهد شد .انواع عوارض شیمی درمانیبه طور کلی میتوان عوامل شیمی درمانی را به چند دسته تقسیم کرد :

1. سمیت های حاد و رایج

2. سمیت های درگیر کننده یک ارگان خاص

3. سمیت های تاخیری

 نگرانی های ویژه ای در مورد عوارض احتمالی این داروها در دوزهای درمانی وجود دارد ، نکات قابل توجه در این خصوص شامل میزان وقوع ، قابلیت پیش بینی ، شدت و برگشت پذیری عوارض جانبی می باشد .برای کسب اطلاعات بیشتر دربار ه درمان  سرطان به اینستاگرام مراجعه کنید .

سمیت حاد معمولا در نتیجه مهار تقسیم سلولی در بدن میزبان اتفاق می افتد و عمدتا بافت هایی که تقسیم سلولی سریع تری دارند مانند بافت لنفاوی ، مغز استخوان و سلول های اپیتلیال دستگاه گوارش و پوست متاثر از این نوع سمیت می شوند . سمیت خونی و سرکوب مغز استخوان ( که به دنبال آن نوتروپنی ، آنمی و ترومبوسایتوپنی و عوارض ناشی از آنها بروز می کند ) ، تغییرات پوست و مو و ناخن ، اختلالات دستگاه گوارش نظیر موکوزیت ، اسهال ، تهوع و استفراغ ، واکنش های بعد از تزریق داروها و آسیب های ناشی از نشت دارو همگی از سمیت های حاد و رایج درمان با رژیم های شیمی درمانی هستند که غالبا در مدت کوتاهی بعد از شروع درمان اتفاق می افتند و از آن جا که اغلب بیماران از همان ابتدای درمان با این سمیت ها رو به رو می شوند ، نکاتی در خصوص پیشگیری و درمان آن ها در ادامه آمده است . در خصوص سمیت مرتبط با یک ارگان خاص ، همان طور که از نام آن پیداست ، عامل شیمی درمانی به صورت اختصاصی یک ارگان را مورد هدف قرار می دهد . سمیت عصبی ، سمیت کلیه و مجاری ادراری ، سمیت تنفسی ، سمیت قلبی و سمیت کبدی در دسته سمیت ارگان های خاص طبقه بندی می شود . سمیت دیررس نیز می تواند ماهها تا سالها بعد از اتمام شیمی درمانی بروز کند که غالب این موارد به دلیل ضعف سیستم ایمنی فرد یا آسیبی پایدار به یک ارگان طی شیمی درمانی ایجاد می شود . بدخیمی های ثانویه ، مشکلات باروری و تراتوژنیسیته از جمله عوارض دیررس شیمی درمانی است .

عوارض-شیمی-درمانی

عوارض-شیمی-درمانی

کاهش عوارض شیمی درمانی

همان طور که اشاره شد سمیت بالقوه خطرناک داروهای شیمی درمانی در غالب موارد یک عامل محدود کننده در تجویز آنها بوده است . نگرانی های ویژه ای در مورد عوارض احتمالی این داروها در دوزهای درمانی وجود دارد ، نکات قابل توجه در این خصوص شامل میزان وقوع ، قابلیت پیش بینی ، شدت و برگشت پذیری عوارض جانبی می باشد .

عوارض درمان سرطان

عوارض درمان سرطان

در این مقاله قصد داریم به عوارض احتمالی ناشی از درمان سرطان و روش‌های کنترل آن بپردازیم.

عوارض شیمی درمانی

  • بی اشتهایی
  • تغییر در حس بویایی و چشایی
  • یبوست
  • اسهال
  • خشکی دهان
  • عدم تحمل لاکتوز
  • تهوع
  • زخم های دهان
  • زخمهای گلو و مشکلات بلع
  • استفراغ
  • کاهش وزن
  • افزایش وزن

بی اشتهایی از عوارض شیمی درمانی

بی اشتهایی زمانی اتفاق می افتد که شما دوست ندارید غذا بخورید و  یا میلی به غذا خوردن ندارید این یکی از مشکلات رایج است همراه با سرطان و درمان آن اتفاق می‌افتد ممکن است شما به مدت یک یا دو روز و یا در کل مسیر درمان خود بی اشتها باشید.

عوارض-درمان-سرطان

عوارض-درمان-سرطان

چرا بی اشتهایی اتفاق می‌افتد؟

هیچکس نمیداند چرا بی اشتهایی اتفاق می‌افتد  دلایل آن ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • بیماری سرطان
  • خستگی
  • درد
  • احساساتی نظیر استرس افسردگی و اضطراب
  • عوارض جانبی درمان مثل تهوع استفراغ و یا تغییر در طعم یا بوی غذا

کنترل بی اشتهایی

در اینجا روش هایی برای کنترل بی اشتهایی به شما معرفی خواهیم کرد:

  • زمانی که غذا خوردن برایتان سخت است یک غذای مایع و یا یک وعده جایگزین  مثل غذاهای پودر شده آماده بخورید
  • روزانه ۵ و ۶ وعده کوچک غذایی بخورید به جای سه وعده غذای اصلی این کار به شما کمک میکند که در هر وعده غذای کمتری بخورید و مانع از این می شود که احساس پر بودن داشته باشید
  • همیشه سعی کنید نزدیک خودتان غذاهای آماده داشته باشید برای مواقعی که احساس میکنید میل به غذا خوردن دارید غذاهایی که  حمل آنها راحت است  مثل بیسکویت کره بادام زمینی آجیل ها  و میوه‌های خشک شده
  • پروتئین و کالری بیشتری به رژیم غذایی خود اضافه کنید
  • در طی  روز مایعات بخورید حتی زمانی که  میل ندارید. مایعاتی را انتخاب کنید که کالری و سایر مواد مغذی داشته باشد این موارد شامل آبمیوه و سوپ و شیر و نوشیدنی هایی با بیس سویا یا پروتیین باشد
  • در زمان خواب یک اسنک و غذای ساده بخورید این  کار به شما کالری بیشتری میدهد ولی اشتهای شما را  برای وعده غذایی بعدی تحت تاثیر قرار نمیدهد
  • فرم غذاها را تغییر دهید برای مثال ممکن است شما  یک میلک شیک میوه ای را جایگزین یک قطعه از میوه کنید
  • غذاهای نرم و خنک بخورید غذاهایی مثل ماست و میلک شیک و…در ادامه دستور تهیه میلک شیک موز را به شما اموزش میدهیم.
  • حین غذا خوردن تنها مقادیر کمی از مایعات بنوشید بسیاری از مردم احساس پری بیش از حد می‌کند اگر همزمان با غذا خوردن مایعات بنوشند اگر نوشیدنی بیشتری میل دارید حداقل ۳۰ دقیقه قبل یا بعد از وعده غذایی باشد.
  • یکی از روش‌های دیگری که می‌تواند باعث شود از غذا خوردن لذت ببرید  بودن در کنار افرادی است که برای شما ایجاد آرامش میکنند.
  • فعال  بودن می‌تواند اشتهای شما را بهتر کند مطالعات نشان داده که بسیاری از مردم که مبتلا به سرطان هستند احساس بهتری دارند وقتی هر روز کمی ورزش می کنند.
  • اگر در هنگام غذا خوردن احساس تهوع و استفراغ یا تغییر در طعم و بوی غذا دارید با پزشک خود در میان بگذارید  او می‌تواند به شما کمک کند که این مشکلات را کنترل کنید تا بتوانید میل بیشتری به غذا خوردن داشته باشید.
درمان سرطان مانند شیمی درمانی ،عوارض دارد که روشهایی برای کنترل و درمان آن وجود دارد . برای کسب اطلاعات بیشتر درباره عوارض سرطان و روش های کنترل آن به اینستاگرام مراجعه کنید .

اگر دچار بی اشتهایی هستید لیست زیر میتواند به شما کمک کند:

نوشیدنی ها:

  • شیر کاکائو
  • نوشیدنی های آماده صبحانه
  • آبمیوه ها
  • شیر
  • میلک شیک ها

وعده های غذایی اصلی:

  • نان
  • غلات
  • پنیر سفت یا نیمه جامد
  • کراکر
  • سوپ خامه ای
  • تخم مرغ کاملا پخته شده
  • مافین
  • آجیل
  • کره بادام زمینی یا سایر کره های آجیل ها
  • پیتزا
  • ساندویچ ها

سبزیجات و میوه ها:

  • سس سیب
  • میوه تازه یا کنسرو شده
  • سبزیجات به صورت خام یا پخته

دسر ها و میان وعده ها:

  • کیک ها و شیرینی هایی که با آرد کامل،میوه ها،آجیل و گرانولا تهیه میشوند
  • کاستارد
  • سس هایی که با پنیر ،خامه ترش و دانه ها تهیه می شوند
  • ماست یخ زده
  • ژلاتین
  • گرانولا
  • بستنی
  • آجیل
  • پاپ کورن
  • آبنبات
  • پودینگ
  • شربت
  • ماست
 مطالب مرتبط با این مقاله: